W witrynie „Przystanku Historia” przy ul. Warszawskiej w Kielcach można oglądać nową prezentację zatytułowaną „Osiągnięcia II Rzeczpospolitej”. Ekspozycja przygotowana przez Instytut Pamięci Narodowej składa się z 14 plansz poświęconych m.in. obronie niepodległości, prawu, gospodarce, kulturze, architekturze i sportowi.
Edyta Krężołek, kierownik Referatu Edukacji Narodowej IPN w Kielcach, tłumaczy że temat prezentacji nie został wybrany przypadkowo.
- Wiedza Polaków na temat II Rzeczypospolitej cały czas się poszerza, ale chcemy zachęcić przechodniów, żeby zatrzymali się przy tych planszach i poznali więcej informacji o tym, jak funkcjonowało państwo polskie w tamtym okresie – mówi.
Autorem prezentacji jest Jakub Mularczyk z Referatu Edukacji Narodowej Instytutu Pamięci Narodowej w Kielcach. Na planszach przedstawione zostały m.in. zagadnienia związane z obroną niepodległości, reformami, stabilną walutą, rozwojem kolei, przełomowymi odkryciami, kulturą i sportowymi sukcesami. Każda plansza zawiera charakterystyczną fotografię oraz krótki opis. To opowieść o tym, jak po 123 latach niewoli i podziału między trzech zaborców, Polacy poradzili sobie z wielkim wyzwaniem utrzymania niepodległości i budowy sprawnie działającego państwa.
- Walka o ustalenie granic państwa trwała do 1922 roku. Polska odrodziła się z trzech zaborów: niemieckiego, austriackiego i rosyjskiego. Na każdym z tych terenów obowiązywały inne przepisy prawa, różne systemy miar i wag oraz odmienne waluty. Łatwo wyobrazić sobie, z jak ogromnym chaosem musieli zmierzyć się Polacy w pierwszych latach istnienia II Rzeczypospolitej – wyjaśnia Edyta Krężołek i dodaje, że w różnych częściach kraju były też inne rozmiary torów kolejowych. – Nie dało się przejechać bezpośrednio z jednej części zaborów do drugiej. Podróż z Warszawy do Krakowa trwała wówczas dziewięć godzin.
Odbudowa II Rzeczpospolitej przebiegała w tle wielkich kryzysów gospodarczych oraz trudnej relacji z sąsiadami. Jednak mimo problemów udało się zapobiec katastrofie ekonomicznej. Poza tym Polska była jednym z pierwszych krajów na świecie, wprowadzającym prawo wyborcze dla kobiet, a także innowacyjne reformy społeczne z zakresu prawa pracy oraz ubezpieczeń socjalnych.
- Polki swoją aktywnością w okresie zaborów i I wojny światowej pokazały, że zasługują na pełnię praw obywatelskich. Już w 1918 roku otrzymały prawa wyborcze, a rok później mogły głosować. Było to bardzo nowoczesne rozwiązanie na tle wielu państw Europy. Polska wprowadziła także ośmiogodzinny dzień pracy oraz rozwiązania dotyczące ubezpieczeń społecznych – podkreśla.
Część prezentacji poświęcona została także gospodarce. Mimo światowego kryzysu rozwijał się port w Gdyni, odbudowywana została kolej i inwestowano w Centralny Okręg Przemysłowy.
- II Rzeczpospolita nie była państwem idealnym, ale konsekwentnie podejmowała działania, aby budować nowoczesny kraj i rozwiązywać problemy społeczne oraz gospodarcze. Ten proces przerwał dopiero rok 1939 i wybuch II wojny światowej – zaznacza Edyta Krężołek.
W warunkach niepodległości rozwijała się również polska kultura, a sportowcy pod biało-czerwoną flagą zaczęli odnosić międzynarodowe sukcesy. Nie zabrakło też przełomach osiągnięć z udziałem Polaków.
- Powstały wówczas takie przeboje jak „Umówiłem się z nią na dziewiątą” i „Ta ostatnia niedziela”, a dzięki rozwojowi radia kultura po raz pierwszy mogła docierać do szerokiego grona odbiorców. Był to również czas wielkich sukcesów sportowych. Halina Konopacka, Stanisława Walasiewiczówna i Janusz Kusociński, startując z biało-czerwoną flagą i orzełkiem w koronie, reprezentowali nasz kraj i zdobywali najwyższe laury – mówi Edyta Krężołek.
Prezentacja „Osiągnięcia II Rzeczpospolitej” na Przystanku Historia będzie dostępna przez najbliższy rok.